12 maart — H. Gregorius de Grote, paus en kerkleraar † 604
De heilige Gregorius werd te Rome geboren uit een aanzienlijke familie. Terwijl hij nog jong was werd hij prefect van de stad. Na de dood van zijn vader verdeelde hij zijn grote rijkdom onder de armen en maakte van zijn huis op de Caelius een klooster, waar hij enige jaren als een volmaakt monnik leefde.
De paus riep hem echter uit zijn eenzaamheid en maakte hem diaken van de Kerk van Rome. Gedurende lange tijd vervulde hij een zending bij het keizerlijk hof te Constantinopel. Na zijn terugkeer werd hij tegen zijn wil tot paus gekozen in het jaar 590.
Als paus bestuurde hij de Kerk met grote wijsheid en ijver. Hij herstelde de kerkelijke tucht, zorgde voor de armen en bevorderde het monastieke leven. Onder zijn pontificaat werden ook missionarissen uitgezonden om het Evangelie te verkondigen, vooral de heilige Augustinus en zijn gezellen, die naar Engeland werden gezonden.
De heilige Gregorius stierf in het jaar 604. De Kerk heeft hem de naam de Grote gegeven en rekent hem onder haar vier grote leraren van het Westen. (Butler, Lives of the Saints)
Regula Pastoralis
Toen Gregorius bisschop werd van Rome schreef hij de Regula Pastoralis, een werk dat behoort tot de belangrijkste geschriften van de christelijke oudheid. Gregorius, paus van 590 tot 604, was niet alleen een groot herder van de Kerk, maar ook een vruchtbaar schrijver. Van zijn hand zijn talrijke brieven, homilieën over de Evangeliën, commentaren op het boek Job (Moralia in Iob) en de beroemde Dialogi. Door zijn leer en zijn gezag wordt hij in de Kerk vereerd als kerkleraar.
De Regula Pastoralis behandelt het regimen animarum, de zorg voor de zielen, en beschrijft de plichten van hen die het herdersambt dragen. Het werk werd een standaardboek voor bisschoppen en priesters en werd in vele talen vertaald en gelezen in kloosters en kathedraalscholen. Eeuwenlang gold het als een klassieke gids voor het herdersambt in de Kerk.
Ars artium est regimen animarum. De kunst der kunsten is het bestuur van de zielen. Want wat is het anders dan door het ambt van leiding de zorg voor de zielen op zich te nemen, dan de geneeskunst van de geesten te beoefenen? Wie dus tot het bestuur van de zielen wordt geroepen, moet eerst zichzelf zorgvuldig onderzoeken, opdat hij niet aan anderen verkondigt wat hij zelf niet volbrengt. Het is noodzakelijk dat het leven van de herder het voorbeeld van de kudde is, zodat hij de zielen eerder door zijn voorbeeld dan door zijn stem naar het hemelse trekt.
Vele dingen drijven mij naar buiten, zodat mijn geest te midden van zoveel zorgen nauwelijks tot zichzelf kan terugkeren. Soms behandel ik de zaken van de kerken, soms onderzoek ik het leven van afzonderlijke personen, soms overweeg ik de noden van allen. Terwijl ik zo met vele dingen bezig ben, merk ik hoe mijn geest door de last van deze zorgen wordt verstrooid. Wanneer ik echter naar mijzelf terugkeer en overweeg wat ik heb verloren, zie ik dat ik, terwijl ik anderen tot nut probeer te zijn, mijzelf bijna geheel verlies.
Uit de dialogen van Gregorius de Grote
