Hoogfeest Kostbaar Bloed van onze Heer Jezus Christus

1 juli — Hoogfeest van het Kostbaar Bloed van Onze Heer Jezus Christus

Het feest van het Kostbaar Bloed zet het verlossingsgeheim voort dat eigen is aan Goede Vrijdag en dat ook wordt vereerd op Kruisverheffing, Sacramentsdag en het Allerheiligst Hart van Jezus. Paus Pius IX stelde het feest in 1849 in voor de gehele Kerk. De hervorming van het Brevier onder paus Pius X gaf het zijn huidige datum: 1 juli.

De liturgie van deze dag richt de blik op het Bloed van Christus, vergoten tot verlossing der wereld. Zij herinnert aan de woorden van de heilige Petrus, dat wij zijn vrijgekocht niet door vergankelijk goud of zilver, maar door het kostbaar Bloed van Christus, als van een Lam zonder vlek en zonder smet.

Overweging

De liturgie biedt ons op het feest van het Kostbaar Bloed stof tot overweging onder drie gezichtspunten: voorafbeeldingen uit het Oude Testament, gebeurtenissen uit het leven van Jezus en heilige symbolen.

Drie voorafbeeldingen uit het Oude Testament

De Kerk voert ons terug naar het begin. Kaïn en Abel brengen een offer aan God. Het offer van Abel is Hem welgevallig, dat van Kaïn niet. Daaruit ontstaat de zonde van de haat, die uitloopt op broedermoord. De dorstige aarde drinkt het bloed van Abel op, terwijl het ten hemel roept om wraak. Dit roepen was een voorafbeelding van het gebeuren op Golgotha, waar het Bloed van Christus ten hemel riep om de verlossing van het menselijk geslacht.

Duizenden jaren gaan voorbij. Israël zucht onder de slavernij van Egypte. God gebiedt zijn volk een lam te slachten en de deurposten met zijn bloed te bestrijken. De huizen die met dit bloed zijn getekend, worden door de verderfengel gespaard. Waar de deurposten niet met het bloed van het lam zijn bestreken, sterven alle eerstgeborenen, van koning tot slaaf.

Dit bloed op de deurposten was een voorafbeelding van het Bloed van Christus. Kan het bloed van een lam een mens redden? Neen. Maar als voorafbeelding van het Bloed van de Verlosser bezit het die betekenis wel. Wanneer de verderfengel de drempel van een mensenhart ziet, gemerkt met het heilig Bloed van Christus, moet hij voorbijgaan. Zo wordt opnieuw een ziel gered.

In een visioen zag de profeet Isaïas een man die de wijnpers trad. In het Oosten werden de druiven met de voeten getreden om het sap eruit te persen. De profeet vroeg Hem: Waarom zijn uw klederen rood? Hij antwoordde: Ik heb de wijnpers alleen getreden, want uit de volken was niemand met Mij. De man die de wijnpers treedt is Christus. Zijn gewaden zijn rood gekleurd door het Bloed van de verlossing.

Gebeurtenissen uit het leven van Jezus

De Kerk herinnert ons aan de eerste druppels Bloed die voor onze verlossing werden vergoten op de dag waarop Jezus werd besneden. Het is nacht op de Olijfberg en de maan schijnt. Wij zien het heilig aanschijn van de Heer, rood gekleurd door het bloedige zweet tijdens de doodsangst in de hof. De ongelukkige Judas, verteerd door wanhoop, werpt het bloedgeld in de tempel en roept uit: Ik heb onschuldig Bloed verraden.

Onze overweging gaat verder wanneer de Kerk ons binnenleidt in de zaal van de geseling. Daar toont zij ons de Heer in de diepste vernedering. Onder de harde slagen van de gesels spat het goddelijk Bloed over de vloer. Christus wordt voor Pilatus geleid. Pilatus toont het met Bloed bedekte lichaam aan de menigte: Zie de Mens. Wij volgen de bloedige voetstappen van de Heer door de straten van Jeruzalem naar Golgotha. Daar wordt Hij aan het kruis genageld. Langs de balken van het kruis vloeit zijn Bloed naar beneden. Nadat de Heer gestorven is, opent een soldaat met zijn lans de heilige zijde van de Verlosser. Bloed en water.

Twee symbolen

Adam slaapt een diepe, geheimzinnige slaap. God opent zijn zijde, neemt een rib weg en vormt daaruit Eva, de moeder van alle levenden. Maar onze blik reikt verder dan dit gebeuren. In de geest aanschouwen wij de tweede Adam, Christus. Ook Hij slaapt, de slaap van de dood. Uit zijn geopende zijde vloeien Bloed en water, tekenen van het Doopsel en de Eucharistie, tekenen van de tweede Eva, de Kerk, de moeder van alle levenden. Door Bloed en water heeft Christus Gods vele kinderen willen verlossen en hen voeren naar het eeuwige vaderland.

In Jeruzalem wordt op de Grote Verzoendag de plechtige eredienst gevierd. De hogepriester gaat eenmaal per jaar het heilige der heiligen binnen om het bloed van bokken en stieren op het verzoendeksel te sprenkelen tot uitboeting van de zonden van het volk.

De Kerk toont ons de hogere betekenis van dit oudtestamentische ritueel. Onze goddelijke Hogepriester, Christus, is op de eerste Goede Vrijdag het ware heilige der heiligen binnengegaan, niet een heiligdom dat door mensenhanden is gemaakt en niet met het bloed van bokken en stieren, maar met zijn eigen Bloed. Daardoor heeft Hij eens en voor altijd de eeuwige verlossing verworven. Dit is de verheven gedachte die de Epistel van deze feestdag verkondigt.

Tot slot

De heilige Kerk verheft ten slotte onze blik naar de hemel. De hemelse liturgie wordt gevierd. Op het altaar staat het Lam, geslacht en toch levend, rood gekleurd door zijn eigen Bloed. Rondom Hem staat de ontelbare schare der verlosten, wier gewaden wit zijn gewassen in het Bloed van het Lam. De gelukzaligen zingen het nieuwe loflied der verlossing: Gij hebt ons door uw Bloed vrijgekocht uit elke stam en taal en volk en natie.

Van dit hemelse visioen keren wij terug naar de werkelijkheid waarin wij leven. Hoe gelukkig zijn wij dat dit goddelijk Bloed ons zo nabij is. Wij mogen het aan de hemelse Vader opdragen voor de zonden van de gehele wereld. Ja, wij mogen er zelfs uit drinken.

Hoewel het feest eerst in de negentiende eeuw algemeen werd ingevoerd, wortelt de verering van het Kostbaar Bloed diep in de Heilige Schrift, de liturgie en de overlevering van de Kerk. Reeds de oude christenen herdachten dit mysterie bijzonder in de liturgie van de Passietijd.